Het Jeugdeducatiefonds ondersteunt kinderen in armoede via de basisschool

Als je thuis stress hebt, hoe leer je dan voor je topotoets? Hoe kun je je concentreren in de klas als je niet hebt ontbeten? Of wat nou als je een dictee moet maken, maar slaap tekortkomt omdat je een bed moet delen met je broertje? Kinderen die opgroeien in armoede, presteren minder goed op school. En dat ligt niet aan hun verstand. Wij vinden dat geldgebrek de kansen op een fijne toekomst niet in de weg mag staan.

We helpen de armoedespiraal van gezinnen doorbreken

Wat is onze missie?

Het Jeugdeducatiefonds werkt aan een wereld waarin álle kinderen zich maximaal kunnen ontwikkelen. Dat is nu niet het geval: honderdduizenden kinderen in Nederland groeien op in 'relatieve armoede'. Hiervan is sprake als het inkomen van ouders lager is dan de 150% van het ‘niet-veel-maar-toereikend’-criterium van het Sociaal en Cultureel Planbureau. Dit is het bedrag dat een huishouden minimaal nodig heeft voor basiszaken als voedsel, kleding, wonen, zorg en ontspanning.

Ons belangrijkste doel is om de armoedespiraal van deze gezinnen te doorbreken. Daarom zetten we ons op verschillende manieren in om de ontwikkelingskansen van kinderen te vergroten. Door de basisschool in deze missie centraal te stellen, pakken we armoede systematisch aan. Dat is goed voor het kind, goed voor de ouders en goed voor de samenleving. 

Financiële steun voor kinderen via de basisschool

Basisscholen hebben een unieke positie in het signaleren van armoede: leerkrachten zien kinderen dagelijks, spreken hun ouders en komen soms letterlijk achter de voordeur. Bovendien is de school voor gezinnen een vertrouwde plek. Staat geldgebrek de ontwikkeling van een kind of klas in de weg? Dan kunnen scholen die bij het Jeugdeducatiefonds zijn aangesloten een aanvraag bij ons doen. Ruim 1.200 scholen door heel Nederland doen mee. 

Het Programma Schoolmaaltijden: beter leren met een volle buik

Als je als kind met honger in de klas zit, heb je niet genoeg energie om de lessen goed te volgen. Als gevolg gaan je schoolprestaties achteruit. Met het Programma Schoolmaaltijden bieden we leerlingen in het basisonderwijs en voortgezet onderwijs daarom eten en drinken. Dat doen we samen met het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en het Nederlandse Rode Kruis. 

Brillen voor kinderen die niet goed kunnen zien

Wist je dat 1 op de 3 kinderen slecht ziet, maar geen bril heeft? Dat komt doordat ouders de bril niet kunnen betalen. Wanneer een kind niet goed ziet, kan dat tot verschillende klachten leiden. Van hoofdpijn en vermoeidheid tot achterstanden op school. Wij zorgen dat kinderen een bril krijgen. Ook dragen we bij aan onderzoek naar bijziendheid en werken we aan een structurele oplossing vanuit de politiek.

Een brugfunctionaris op de basisschool

Een brugfunctionaris zet zich vanuit een basisschool in om de verbinding tussen het gezin thuis en het kind op school te versterken. Hierdoor hebben ouders iemand die naast hen staat, worden leerkrachten op school ontlast en komen leerlingen beter aan leren toe. Samen met de Gelijke Kansen Alliantie (GKA) werken we aan de landelijke agenda Omgaan met Armoede op Scholen. Hierin begeleiden we scholen bij de inzet van een brugfunctionaris.  

Onderwijs en zorg: samen zorgen voor ieder kind

Kinderen die opgroeien in armoede ervaren thuis vaak (financiële) stress. Dit kan op school leiden tot concentratieproblemen, vermoeidheid of sociaal-emotionele klachten. Wij helpen scholen om deze signalen om te zetten in passende hulp. Zo krijgt ieder kind de zorg die het nodig heeft en worden leerachterstanden voorkomen.

Stap voor stap naar een systeem dat werkt voor álle kinderen

Door de vele aanvragen die scholen bij ons doen, zien wij duidelijk waar het sociale systeem voor kinderen scheef is. En waar het dus moet veranderen. Deze kennis gebruiken we om lokaal en landelijk beleid op het gebied van armoede, onderwijs en (jeugd)zorg te beïnvloeden. Signaleren we bijvoorbeeld dat een groeiend aantal kinderen met honger in de klas zit? Dan trekken we aan de bel bij de media en eisen we politieke verandering. Zo is het Programma Schoolmaaltijden ontstaan, dat momenteel 400.000 leerlingen gratis eten en drinken op school aanbiedt. Het kabinet besloot in 2025 structureel geld voor het programma vrij te maken. Ook voor betere toegang tot kinderbrillen, zorg en brugfunctionarissen zetten we ons op deze manier in.

Meer projecten en pilots voor betere ontwikkelingskansen

Naast onze directe steun aan kinderen via de basisschool, zetten we ons op meer manieren voor kinderen in. Samen met de overheid, gemeenten, wetenschappers en maatschappelijke partners zetten we zowel tijdelijke als structurele projecten op waarmee we snel en effectief hulp bieden aan kinderen die zich door geldgebrek niet maximaal kunnen ontwikkelen.   

Onderzoek naar armoede en kansengelijkheid

We vergroten de ontwikkelingskansen van kinderen in armoede via het onderwijs, een wetenschappelijk onderbouwde aanpak. Daarnaast laten we regelmatig aanvullend onderzoek uitvoeren, bijvoorbeeld naar ontwikkelingskansen en schoolprestaties in Nederland, maar ook naar de effecten van onze steun en programma's. Dat doen we vaak in samenwerking met overheden, maatschappelijke partners en wetenschappers.