3 maart 2026
IKC Prins Willem Alexander laat zien wat er mogelijk is
Tijdens een werkbezoek aan IKC Prins Willem Alexander in Vlaardingen werd één ding glashelder: als schoolmaaltijden, een brugfunctionaris en een rijk naschools aanbod samenkomen binnen één school, versterken ze elkaar en maken ze een wereld van verschil voor kinderen én hun ouders.
Vertegenwoordigers van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, het Nederlandse Rode Kruis en collega’s van het Jeugdeducatiefonds gingen in gesprek met directrice Marieke, brugfunctionaris Sameena en coördinator van het naschoolse aanbod Jolanda. Hun verhalen laten zien wat er gebeurt als ondersteuning niet versnipperd wordt ingezet, maar samenkomt in één sterke schoolvisie.
Een veilige haven in Westwijk
IKC Prins Willem Alexander staat in de Westwijk in Vlaardingen. De school telt ruim 540 leerlingen (en nog eens 100 kinderen in de kinderopvang en peuteropvang) met maar liefst 49 verschillende nationaliteiten onder de ouders. Voor veel kinderen is de school meer dan een plek om te leren. “Thuis is er veel aan de hand,” vertelt Marieke. “Hier komen ze tot rust.” Er zijn gezinnen met trauma’s door oorlog in Syrië en Oekraïne, ouders die worstelen met armoede, verslavingsproblematiek of eenzaamheid. Juist daarom is school een stabiele factor in soms onzekere levens.
De visie is helder: elk kind is welkom. Moeilijk gedrag wordt niet gezien als ‘lastig’, maar als een signaal. Zoals het meisje dat steeds te laat kwam, ook die dag weer, en onrustig was in de klas. Ze werd aangesproken door de juf maar de onrust bleef. Toen ging ze in de pauze ook nog eens de fietsenstalling in, wat niet mag. Weer sprak de juf haar aan. Wat bleek? Ze wist in de ochtend al dat ze te laat ging komen en had daardoor haar fiets niet op het extra slot gezet, maar dat moest eigenlijk wel van mama. Dat bleef maar door haar hoofd spoken en ze wilde het in de pauze even snel oplossen.
Met een hoofd vol zorgen en onrust kun je nou eenmaal niet leren. “Een kind komt nooit naar school om er een vervelende dag van te maken,” aldus Marieke. Het team kijkt steeds opnieuw: wat zit er achter dit gedrag? Wat heeft dit kind nu nodig?
Schoolmaaltijden: met een volle maag leer je beter
Toen de school overstapte op een continurooster, werd pijnlijk duidelijk dat niet ieder kind een lunch meekreeg. Soms was er helemaal niets. Soms zat er alleen een koude kroket in de broodtrommel.
De oplossing? Schoolmaaltijden voor álle kinderen. Geen onderscheid. Geen stigma. Het opstarten was best een uitdaging, maar inmiddels worden elke dag zo’n 60 tot 70 broden voor de lunch gesmeerd. Brood, beleg, fruit en melk worden geleverd in samenwerking met een lokale supermarkt die meedenkt in prijs en beschikbaarheid. Fruit blijft bewust eenvoudig: appel, banaan of mandarijn.
Het ontbijt is kleinschaliger en open voor iedereen. Ouders helpen vrijwillig mee met klaarmaken en uitdelen in de ochtend. Wie aanschuift hoeft niks uit te leggen en mag gewoon mee-eten. Marieke vertelt dat het wisselt waarom de kinderen op school ontbijten: “Soms is er thuis geen geld voor ontbijt, of is het organisatorisch gewoon niet haalbaar. En er zijn kinderen die gewoon voor de gezelligheid komen. Eerder vonden vooral de kinderen uit de bovenbouw het echt niet stoer om op school te ontbijten, inmiddels kijkt niemand er meer van op.”
De effecten zijn zichtbaar: er is minder boosheid en onrust in de klas en meer concentratie. “Met een volle maag is je hoofd leeg en is er ruimte om te leren.”
Maar minstens zo belangrijk: het ontbijt en de lunch brengen ouders de school in. Vrijwilligers, inmiddels 32 ouders, vinden tijdens het klaarmaken van de lunch ontmoeting, zelfvertrouwen en soms zelfs een opstap naar betaald werk. Kinderen zijn trots als hun ouders helpen. Het versterkt ook hun gevoel van eigenwaarde.
Marieke: “Ik weet van een moeder die voorheen alleen thuis zat, voordat ze kwam helpen hier. Het was zo’n boost voor haar zelfvertrouwen dat zij nu de stap durfde te zetten naar betaald werk. Dat is toch fantastisch! We begonnen natuurlijk met de schoolmaaltijden om de kinderen te helpen, maar wat het voor de ouders doet is minstens zo belangrijk gebleken.”
De brugfunctionaris: naast ouders staan
Sameena is brugfunctionaris. Haar rol binnen de school is duidelijk: geen hulpverlener, maar een bondgenoot voor de ouders. De kracht zit in laagdrempeligheid en vertrouwen. Directrice Marieke benadrukt haar rol daarin: “Ik geef Sameena rugdekking. Ik sta altijd achter haar.” Die steun vanuit de schoolleiding is cruciaal. Het zorgt ervoor dat ondersteuning geen losse actie is, maar stevig verankerd in de school.
Sameena biedt een luisterend oor, ondersteunt bij praktische vragen en gaat bijvoorbeeld mee naar de kledingbank en soms zelfs naar de huisarts. Voor de leerkrachten is het fijn dat ze kan helpen bij gesprekken die voor hen soms lastig zijn. “Een leerkracht heeft toch een andere rol, tegenover de ouders maar ook richting de kinderen. Ik kan makkelijker vragen stellen of hulp bieden, bijvoorbeeld als de leerkracht heeft gezien dat de gymkleding steeds ontbreekt. Dat pak ik dan op en maak het bespreekbaar.”
De school werkt nauw samen met schoolmaatschappelijk werk, wijkteam, logopedie en andere partners. Als brugfunctionaris kent Sameena het netwerk en weet wat er speelt achter de voordeur, zodat ze de ouders en kinderen de weg naar hulpverlening kan wijzen als het nodig is. “Ik ben er gewoon. Met volle aandacht en zonder oordeel.”
Naschools aanbod: talent ontdekken en veiligheid bieden
Jolanda coördineert het naschools aanbod, gefinancierd vanuit de subsidie School en Omgeving. Op IKC Prins Willem Alexander organiseert zij de activiteiten in verschillende rondes die een aantal weken duren. De leerjaren worden ingedeeld in groepen van tien leerlingen, zo kunnen de activiteitenleiders het programma zelf draaien zonder hulp van leerkrachten. Het uitgangspunt: ieder kind moet minimaal twee keer per jaar meedoen aan een activiteitenronde. Geen vrijblijvende inschrijving meer en hierdoor komt iedereen aan de beurt.
Er is van alles: koken, muziek, dans, tekenen, boksen. Kinderen hebben ook inspraak in het aanbod. Voor sommigen blijkt zo’n activiteit een enorme verrijking. Zoals de jongen die via het naschoolse boksen zijn uitlaatklep vond en uiteindelijk op een echte boksclub ging. Of kinderen die kennismaken met schilderen of een nieuw muziekinstrument.
Samen met de brugfunctionaris organiseert Jolanda ook ouder-kindactiviteiten. Hieraan mag één ouder of verzorger samen met één kind uit het gezin meedoen. Soms wordt er geknutseld of muziek gemaakt, een andere keer wordt er samen gekookt. Dit zorgt voor waardevolle één-op-één momenten tussen ouder en kind, zeker wanneer er thuis een groot gezin is dat veel aandacht vraagt. Ouders ontdekken hun eigen talenten, komen tot elkaar en de brugfunctionaris heeft ook een fijne manier om laagdrempelig in contact met ouders te komen.
Het naschoolse aanbod zorgt ervoor dat kinderen hun belevingswereld vergroten en hun talenten kunnen ontdekken en ontwikkelen. Het geeft hen kansen die niet voor ieder kind vanzelfsprekend zijn. Ook is het voor de kinderen fijn om langer in de school aanwezig te zijn. Ze hangen minder op straat, maar zitten veilig binnen.
De kracht zit in de samenhang
Wat dit bezoek vooral duidelijk maakte, is dat de kracht niet zit in één losse maatregel, maar in de samenhang. Op IKC Prins Willem Alexander versterken de schoolmaaltijden, de brugfunctionaris en het naschools aanbod naadloos elkaar. De maaltijden zorgen voor gevulde buiken, rust en gelijkwaardigheid in de klas en vergroten de ouderbetrokkenheid. De brugfunctionaris bouwt vertrouwen op met ouders en zorgt dat kleine problemen niet groter worden. Het naschools aanbod geeft kinderen de kans om hun talenten te ontdekken en langer in een veilige omgeving te zijn. Juist door deze samenhang ontstaat ruimte om te leren en te groeien.
De effecten zijn merkbaar in de hele school: meer welbevinden bij de leerlingen, minder onrust, grotere ouderbetrokkenheid en een stabiel team dat samen de schouders eronder zet. IKC Prins Willem Alexander is daarmee een krachtig voorbeeld van wat er ontstaat wanneer scholen het vertrouwen krijgen om vanuit hun eigen visie te bouwen aan gelijke kansen voor ieder kind.